Është padyshim një nga këngëtaret më të kërkuara të muzikës popullore. Zëri i saj brilant është kaq i dashur për publikun shqiptar, sa të gjithë do të donin ta kishin pjesë të gëzimeve familjare. Ka një axhendë të ngarkuar me koncerte, por kur bëhet fjalë për të argëtuar shqiptarët në Kosovë, Maqedoni, Mali i Zi dhe Diasporë… Valbona Mema nuk i thotë kurrë JO ftesave të tyre. Është nga të paktat artiste që nuk pranon të bëjë kompromise me këngën dhe duke i qëndruar fort besnike traditës së muzikës së vërtetë godet me forcë fenomenet negative që, sipas saj po çorodisin vlerat e trashëguara. Në intervistën e mëposhtme, Mema na rrëfen jo vetëm jetën e saj profesionale, projektet artistike, raportin me publikun, por na zbulon edhe një anë tjetër të saj. Atë të një nëne të brishtë, mikeje të mirë dhe të një zonje, që në emër të dashurisë është e aftë të bëjë gjithçka.
Shumë vite në skenë. Si i kujtoni fillimet tuaja në muzikë Valbona?
Kam qenë fëmijë kur këndoja nëpër koncertet e shkollës fillore dhe ëndrra ime ishte të bëhesha një këngëtare që të prekja skenat e mëdha. Janë dashur shumë sakrifica që t’i hyja botës së muzikës, sepse kisha dy vëllezër që nuk më linin të këndoja, por pasioni për këngën më bënte që të mos stepesha.
Dalja juaj e parë në skenë kanë qenë me muzikë të lehtë. Pse ndryshuat kurs më vonë dhe iu futët muzikës popullore?
Kam qenë interpretuese në Pallatin e Kulturës si këngëtare e muzikës së lehtë, por nuk e gjeta veten aty dhe kështu ndryshova profil, duke iu dhënë tërësisht muzikës popullore shqiptare.
E mbani mend këngën e parë që keni kënduar përpara publikut?
Mbaj mend që ka qenë në Festivalin e interpretuesve të muzikës së lehtë, ku kam kënduar këngën me titull “Zemër nëne” .
Po njeriun që ju ka shtyrë të bëheshit pjesë e artit të muzikës?
Këtë nuk e harroj kurrë. Njeriu që më ka shtyrë të bëhesha pjesë e artit ka qenë bashkëshorti im, Sokol Gjumi.
Fanse e muzikës “live”. Çfarë do të thotë për ju të këndosh “live”?
Muzika “live” është emocion më vete dhe nuk mund të krahasohet me asgjë. E adhuroj të kënduarin “live”, jo vetëm sepse në këtë mënyrë këngëtari/ja evidenton vlerat e veta vokalistike, por edhe sepse ndjesitë që përcjell tek publiku janë më të forta, më të gjalla.
Cili është matësi i suksesit të një artisti, sipas jush?
Matësi i suksesit të një artisti, i çfarëdo sfere qoftë ai është publiku dhe vetëm publiku. Ai vlerëson, ai është çelësi. Zëri dhe mënyra sesi depërton tek publiku.
Shquheni si një femër aktive dhe që krijoni atmosferë në koncerte, dasma dhe kudo që shkelni. Por… a ka pasur raste që jeni ndjerë e lodhur dhe që i keni thënë vetes: “Mjaft, nuk mundem më”?
Sigurisht që ka pasur raste që jam ndjerë e lodhur dhe kam dashur të pushoj, por nuk mundem t’i them vetes STOP, sepse detyra ime që nuk mund të mbarojë kurrë është të bëj muzikë. Nuk jetoj dot pa të.
Eventi, apo koncerti më i veçantë që kujtoni me nostalgji?
Janë shumë evente, por më i rëndësishmi për mua ka qenë recitali im, ku pjesëmarrja ka qenë jashtëzakonisht e madhe.
Çfarë e bën një këngëtar/e të shumë të kërkuar nga publiku?
Thjeshtësia dhe të qenurit shumë i afërt me publikun.
Si e shikoni muzikën popullore shqiptare sot Valbona?
Muzika popullore? Më vjen keq ta them, por është lënë pas dore, duke u marrë më shumë me një muzikë që nuk është aspak shqiptare. E kam fjalën për tallavanë dhe kjo është për të ardhur keq.
Fenomenet që po e degradojnë, sipas jush?
E kush tjetër, përveç fenomenit TALLAVA. Kuptojeni vetë me ç’huazime kemi të bëjmë.
Këngët e Shqipërisë së mesme mbeten të preferuarat tuaja. Pas saj, këngët e cilës krahinë vijnë?
Pas saj vijnë këngët e Jugut. I adhuroj, sepse më bëjnë të qaj dhe të kërcej njëkohësisht.
Emri juaj është mjaft i kërkuar edhe nga bashkatdhetarët në diasporë. A janë më të veçantë koncertet jashtë vendit, sesa këtu?
Po dhe të veçantë i bën pjesëmarrja, sepse çuditërisht këtu nuk ka shumë pjesëmarrje. Një arsye tjetër që i bën të veçantë është edhe malli që bashkatdhetarët kanë për vendin e tyre. Kur dëgjojnë këngë të tabanit shqiptar mallëngjehen dhe në një formë shuajnë “etjen” për vendin e tyre.
Një nënë i do të gjithë fëmijët njësoj. Po një këngëtare i do të gjitha këngët njëlloj, apo ka një të veçantë, e cila bën diferencën?
Nuk bëj dot diferencë, sepse siç edhe e keni theksuar shumë bukur, një nënë nuk bën dot dallime mes fëmijëve. As një këngëtare nuk e bën dot këtë. Të gjitha këngët kanë një mesazh, të gjitha kanë fabul dhe emocion brenda.
Sakrificat që keni bërë në emër të profesionit?
Kam bërë shumë, por më e madhja është që sakrifikova vitet e mia më të bukura në emër të dashurisë dhe profesionit.
Kujt ia dedikoni sukseset në muzikë?
Bashkëshortit tim, Sokolit. I meriton me shpirt.
Po si nënë?
Nënës sime, që më solli ne jetë.
Nëse jeta juaj do të bëhej film, çfarë titulli mendoni se do t’i përshtatej më së shumti?
“Jeta është këngë. Jetoje”!
Jeta është një rrugë e gjatë mbushur me sfida, copëza lumturie dhe sakrifica. Po me ju Valbona si është treguar jeta? Nëse jeni rrëzuar ndonjëherë, ku e keni gjetur forcën për t’u ngritur?
Jeta më ka vënë në prova shumë të vështira, sepse humba bashkëshortin tim krejt e re dhe m’u desh të përballesha me sfidat e saj. Mbijetova, sepse pasioni që kam për këngën më bëri më të fortë. Nuk u rrëzova, por vazhdova mehapa të sigurt rrugën që kisha ëndërr. Muzikën.
Valbona jashtë skenës, muzikës?
Valbona jashtë skenës është një njeri i thjeshtë. Nënë e përkushtuar dhe shoqe e mirë.
Raporti me fëmijët?
Marrëdhënia ime me fëmijët është i mrekullueshëm. Ne jemi shokë shumë të mirë, përveçse prindfëmijë, që komunikojnë për gjëra të ndryshme.
Prindërit e tyre artistë. Po fëmijët kanë prirje për art Valbona?
Jo, fëmijët e mi nuk kanë lidhje me këngën. E çuditshme, por kanë marrë drejtimin që ata kanë dashur dhe ky drejtim nuk është muzika.
Stili i të veshurit, kujdesi për veten, aparencën duket që është një tjetër pasion i juaji. Sa kohë shpenzoni për dukjen në skenë dhe në përditshmërinë tuaj?
Unë shpenzoj shumë, sepse jam pasqyrë për të gjithë fansat e mi dhe i kushtoj vëmendje shumë look-ut tim në skenë. Mendoj se është shumë e rëndësishme për një artiste që të kurohet estetikisht.
Në aspektin profesional keni ndonjë projekt, me të cilin po merreni?
Aktualisht jam në studion “Threedoots”, ku jam totalisht e fokusuar në një bashkëpunim, të cilin preferoj ta lë surprizë.
A është një koncert recital në planet tuaja?
Po dhe do të jetë një koncert i madh LIVE për të gjithë dashamirësit e këngës sime.
Burimi: Vipat.info
Pirro Cako, kantautori i mirënjohur, prej disa javësh ka marrë një rol sa të bukur aq edhe delikat për te, siç shprehet edhe ai vetë në një interviste të dhënë për suplementin “Koha Tjetër”. Ai për 15 javë do të jetë në rolin e anëtarit të jurisë së super-spektaklit “Gjeniu i vogel”. Por, si e ka pritur Pirro këtë ftesë dhe si është ndjerë në këtë rol të ri, mund t’a mësoni duke lexuar intervisten e plotë.
Ju keni disa javë që jeni vendosur në rolin e anetarit të jurise së “Gjeniut të vogel”, si ndjeheni?
Është një eksperiencë e re shumë e bukur, por edhe shumë delikate do të thoja, sepse fëmijët nga natyra janë sensibël dhe shpesh herë të mbushen sytë me lot, kur të duhet të japësh një vendim që ti e di në koken tënde se kush duhet të kualifikohet, por fillon dhe të qan zemra për fëmijen tjetër. Kur e imagjinon se fëmija tjetër do të trishtohet aq shumë, të dhimbset se të duket se është fëmija jot. Kështu që është një garë e dyfishtë, sepse të duhet të kesh një takt të jashtëzakonshem që mos të vritet psikologjikisht fëmija dhe t’a kuptoje, në mënyrë që momentin e largimit t’a marre sa më lehtë, t’a marrë sa më me optimizëm dhe mos i largohet këngës, por t’i rikthehet pasionit për këngën.
Ju i shihni për herë të parë në skenë fëmijët konkurrente, apo i keni dëgjuar edhe më parë?
Jo, une nuk i kam degjuar me pare, nuk kam qënë pjesë e produksionit në përzgjedhjen e tyre, por i kam dëgjuar pasi janë përzgjedhur, sepse atëhere m’u komunikua edhe që do të isha pjesë e jurisë së “Gjeniut të Vogel”. I kam dëgjuar këngëtaret e vegjël gjatë momentit kur është vendosur se çfarë repertori do të zgjedhin, cila këngë i shkon më shumë. Ky është vërtet një moment shumë i rëndësishem, si për produksionin, ashtu edhe për pedagogët e tyre dhe mua, të vendosesh se cila këngë i shkon më shumë vokalit të njërit apo tjetrit. Është vënë re se një këngëtar mund të kalojë para hundës talenti i tij edhe me një këngë që nuk i përshtatet shumë vokalit. Pra edhe kjo është shumë e rëndësishme, që femija jo vetëm të punojë dhe të përgatitet, por edhe materiali të jetë sa më i përshtatshem për vokalin e tij. Çdo këngë ka specifiken e vet dhe çdo zë ka specifiken e vet, pikërisht këto elemente duhet të ndërthuren shumë mirë me njëri-tjetrin në mënyrë që të dalë një performance e bukur dhe e kompletuar. Ky është edhe kriteri që duhet të përmbushet në këtë spektakel, aq më tepër ku ka garë dhe eliminim të menjëhershëm.
Tashme numri i fëmijëve është reduktuar, duke qënë se disa prej tyre janë eliminuar në dy netët e para të spektaklit. A jeni bërë pishman, për ndonje fëmijë që keni larguar?
Pishman… Une kur kam marrë përsiper këtë rol, nuk kam thënë betohem, por kam thënë që do të perpiqem që vota ime të jetë vota më e drejte, për aq sa unë mbuloj si muzikant, si artist i formuar dhe që më lejon mosha apo eksperienca ime muzikore. Në këtë kontekst, nuk mendoj se kam pishmane. Kam keqardhje, po kur kam pasur ndonjë pishman të vogel, kemi kaluar në balotazh. Duke dashur që t’a degjosh përsëri fëmijen, më pas balotazhi i ka dhënë secilit prej fëmijëve atë që ka merituar. Sepse pas dy sfidash, kemi pasur mundësinë që të dallojme se kush nga dy fëmijet ka qënë më i talentuar për të vazhduar garen deri në finale.
A do të kenë ndonjë mundesi tjetër fëmijët që kanë humbur sfidat direkte, për t’u rikthyer në gare, si është menduar nga produksioni?
Fliten se do të jetë një garë tjetër dhe mendoj se produksioni do t’i japë një mundësi dhe kjo do të jetë një surprize shumë e bukur për të gjithë, nëse do të realizohet. Kjo, edhe sepse nuk jemi “supermenë” dhe mund të kemi gabuar në përzgjedhjet tona. Gjeniu bëhet një herë nëkaq kohë dhe kështu të jepët mundësia që të “ripeshkosh”, edhe një herë tek ata që ke lënë jashtë dhe të gjesh edhe atje, brumë. Jam i sigurt që nëse realizohet kjo natë, do të gjejmë patjetër ndonjë këngëtar të vogël, që fatkeqesisht shorti e ka nxjerrë me një konkurrent më të fortë se vetën dhe është skualifikuar. Dhe me anë të kësaj mundësie të dytë, ky talent do të ketë mundësi që të triumfojë. Nuk e di nëse do të jepët një shifer, por me siguri që ndoshta do të jenë dy apo tre fëmijë që do të kenë mundësi që të rikthehen përsëri në garë. Le të shikojmë dhe të shpresojmë që kjo do të ndodhë vërtetë.
A keni pasur gjatë këtyre netëve të para ndërhyrje nga prinderit e fëmijeve, apo të aferm të tyre?
Jo, nuk kam pasur asnjë ndërhyrje nga prinderit dhe kam bërë punën time në mënyre më përfekte, produksioni na ka lënë dorë të lirë për gjithcka. Jam shumë i gezuar se edhe me kolegët e tjerë, anëtarët e jurisë, kemi një konvertuar në të njejtat shina dhe kemi qënë pak a shumë unanim në vendimet tona, me gjëra shumë të vogla, por kjo është normale. Por mendoj se nga java në javë, puna jone do të bëhet edhe më e vështirë, sepse këtu do të fillojnë edhe problemet e para. Diferenca do të jetë shumë e ngushtë dhe kjo do t’a veshtirësojë punen, pasi një këngë, ka shume komponente për të dalë perfekt. Njeri nga këngëtarët mund të ketë pesë nga dhjetë komponente dhe tjetri mund të ketë pesë të tjerat. Atëhere, hajde vendos se cili nga ata e meriton të vazhdojë garen. Pra, në këtë moment do t’a kemi shumë të vështirë që të lëmë të ece perpara, atë që e meriton vertet.
Nga eksperienca juaj shumë vjeçare në skenë, çfarë do ju thonit fëmijëve që e lënë garen dhe largohen nga “Gjeniu i vogel”?
Nga eksperienca ime do të doja shumë që t’u thoja këtyre fëmijëve që mos t’a lënë asnjëherë pasionin për këngen. Pasi talenti është, por mbrapa talentit fshihet shumë punë. Do të thoja që një talent pa punë, mbetet në vend numëro, është si një lule që nuk vaditet. Ndërsa një talent me punë, ecën përpara dhe zhvillohet. Dhe nëse ti punon dhe mundohesh për të arritur qellimin që ke, do ja dalësh patjetër dhe do t’a marrësh patjetër shperblimin. Asnjë nuk duhet të demoralizohet, sepse të gjithë ata fëmijë që janë ngjitur në skenën e “Gjeniut”, janë talente dhe unë i sugjeroj që të gjithëve, pavarësisht se deri kur do të ecin në garë, t’a rrisin këtë talent që kanë brenda vetës duke punuar, sepse gjithçka është relative. Kemi parë nga eksperiencat, që edhe ai që nuk fiton “Gjeniun”, ka qënë një talent që ka ecur. Pra, me shumë punë do të shikojne se do t’a realizojnë një ditë në jetë ëndrren e tyre, pavarësisht sfidave që do të duhet të përballojnë.
Ka pasur ndonje moment të veshtire, ku jeni penduar që jeni bërë pjesë e jurisë së “Gjeniut të vogel”?
Unë nuk jam penduar asnjëherë, por kam një përgjegjësi shumë të madhe. Është një gjë shumë e bukur që të jesh në TV Klan dhe të jesh pjesë e këtij spektakli kaq të bukur dhe me një audience të madhe, aq më shumë të punosh me të tilla kushte perfekte dhe në një sallë moderne, unë do të thoja që jam me fat që jam përzgjedhur nga ky produksion aq profesional, për të qënë pjesë e jurisë. Nuk mund të them për asnje moment që jam penduar, por thjeshtë që kam merak t’a bëj punen time sa më mirë dhe që t’a justifikoj këtë punë në funksion të produksionit dhe të fëmijëve pjesëmarrës, duke zhvilluar talentin e tyre. Yllka Selita Koha Jonë
Burimi: Vipat.info
Ajo është vetëm 20 vjeçe, por teksa flet, të bën të kuptosh që është vajzë e pjekur për moshën e saj. Në “Big Brother” solli një histori interesante dhe prekëse, dhe shumëkush mendoi se aventura e saj do të zgjaste më shumë. Por nuk shkoi kështu, sepse Eva nga Miloti e eliminua vetëm pas tri javësh. Entuziaste për këtë eksperiencë dhe ndryshimet e vogla që po ndodhin në jetën e saj, Eva na tregoi gjithçka kemi parë e nuk kemi parë nga ekrani. Na foli për jetën e saj, për familjen, për dashurinë dhe për të ardhmen. Njohëm një vajzë plot energji, të thjeshtë, pa komplekse dhe me një buzëqeshje të çiltër…
Si po të duken këto ditë pas daljes? Ka ndryshuar gjë?
Akoma s’jam ambientuar mirë, se si më duket. I vetmi ndryshim është që tani njerëzit më njohin, më flasin, më përshëndesin. Mirëpo ne njerëzit e thjeshtë nuk mësohemi
kollaj me këtë gjë.
Të pëlqen që njerëzit të njohin? Çfarë të kanë thënë?
Më pëlqen, po. Dhe unë, kur më njohin ose thonë emrin tim, mundohem t’u buzëqesh të gjithëve. Edhe në “Facebook” më kanë shkruar shumë, dhe unë e quaj vlerësim e jam munduar t’u kthej përgjigje të gjithëve. Më kanë thënë vetëm fjalë të mira të gjithë. U kam pëlqyer dhe më kanë vlerësuar.
Prisje që të rrije
më gjatë? U mërzite që dole?
Në fakt nuk mendova që do dilja kaq
shpejt, por në të vërtetë javën e fundit u mërzita shumë. Më mori malli për
njerëzit e mi dhe nuk kam qenë fare aktive. Megjithatë nuk jam mërzitur fare.
Për mua ishte e rëndësishme të dilja prej andej me kokën lart, kurdo që të
ndodhte. Dhe ashtu dola… Unë nuk mund të shkel mbi disa parime të miat, as për
lojë e as për lekë.
Kush nga banorët që janë akoma brenda do e bënte
këtë?
Shumë prej tyre. Ata janë gjithë kohës në përpjekje për të
nxjerrë anët negative të të tjerëve, dhe mundësisht edhe gjërat e mira që mund
të ketë dikush, t’ia interpretojnë si të shëmtuara. Veç kësaj, kam vënë re që
sidomos vajzat aty, kanë një koncept të gabuar për emancipimin. Sipas atyre, të
zhvishesh e të fërkohesh tregon emancipim.
Të fërkohesh? Pse, kush
është fërkuar, me kë?
Jonilda i puth e i prek të gjithë çunat e
thotë që kështu e ka tipin. Po s’më duket shumë normale t’i puthësh djemtë në
qafë e t’i përkëdhelësh në trup. Joana i shkon nga pas për një përqafim Anaidit,
Elena rri e përqafon Marselinin… Vishen me taka që në pikë të mëngjesit e
dalin me brekë… Për mua, emancipim është të flasësh për gjëra të rëndësishme e
jo të përgojosh të tjerët gjithë ditën. Femra duhet t’i zgjedhë fjalët që
përdor, se nuk është emancipim të përdorësh fjalë banale. Ato mendojnë që duken
moderne, por harrojnë që njerëzit po i shohin e po i dëgjojnë.
Kë ka
puthur dhe ka prekur Jonilda?
Ditët e fundit kam parë që i është
afruar shumë Viganit.
Po ty, të pëlqyen djemtë e rinj që futën?
Më pëlqyen. Ishin vërtet shumë të bukur, sidomos Vigani. Vetëm ai
më mbeti pishman që dola (qesh).
Një ditë, Jonilda, Joana dhe Elena
po flisnin për ty dhe mendonin se je ende e virgjër. Ç’mund të thuash?
Unë vërtet jam nga Miloti, por nuk kam nga këto paragjykime.
Tregova për një histori dashurie që ka zgjatur me vite dhe kaq duhet t’u
mjaftonte atyre për të kuptuar. Sipas këtyre vajzave, fakti që unë nuk prekem me
të tjerët sa andej-këtej më bën të virgjër dhe katunare… Për mua, më mirë
katunare se “bitch”.
Babain, e takove? Po në Milot, ke shkuar?
Babin e takova atë natë që dola, se ishte në studio. Më përqafoi
dhe me mënyrën e vet, më bëri të kuptoj që është krenar për mua. Ky ishte
qëllimi im kryesor, të sqarohesha deri në fund me të dhe familjen time.
Me atë djalin, je takuar? Të ka marrë në telefon?
Jo,
nuk e kam takuar dhe nuk kam folur me të. Kam ndryshuar numër dhe në “Facebook”
i kam bërë ‘block’. Për mua kjo histori është e mbyllur.
Arsyeja e
ndarjes ishte vetëm historia e gjakmarrjes?
Familja e djalit, që
para 20 vitesh e deri vonë, i ka bërë keq familjes sime. Unë këtë e mora vesh
vonë, pasi isha lidhur me të. Mirëpo babai im, edhe pse vuante, kurrë nuk ma
vuri kusht ndarjen. E ndikuar nga kjo, por edhe nga fakti që marrëdhënia jonë po
ftohej, unë vendosa t’ia heq një plagë babait tim dhe t’i jap fund kësaj
historie. Uroj që të jetë një vendim në të mirën time, dhe kam besim se kështu
do të jetë.
Ku po jeton tani?
Në një shtëpi me qira
këtu në Tiranë, bashkë me motrat. Vitin e parë të shkollës së lartë jetova në
konvikt dhe e kam shijuar shumë, po për çështje higjiene menduam të lëviznim. Të
hënën do rikthehem në shkollë, dhe shpejt do filloj të kërkoj një punë tjetër,
sepse pasi hyra te “Big”-u, punën në ‘call center’ e lashë.
Po e
ndjek “Big Brother” tani që ke dalë? Ka ndryshim nga brenda, jashtë?
Po, e kam parë. Ka një farë ndryshimi, megjithatë çdo banor në një
moment të caktuar arrin ta shfaqë veten siç është.
Çfarë ke parë ti
nga afër, që ne nga ekrani nuk e kemi “kapur” akoma?
Ende nuk
ndodhi diçka “e tepërt” që s’ma ka kapur syri. Afrimet janë ato që duken edhe në
televizor. Eldora dhe Shpendi janë afruar goxha, Joana i shkon nga pas Anaidit
dhe ai e largon.
Pse e largon?
Sepse me sa duket ai po
kupton se prania e saj apo një lidhje e mundshme me të mund t’i prishë lojën dhe
t’i largojë fansat. Ndërsa Joana ka nevojë të kapet pas një lojtari të fortë dhe
pas një mashkulli, sigurisht për qëllim loje. Ajo la të dashurin pasi u fut në
“Big Brother” vetëm për t’i liruar rrugë vetes. Nga kjo kuptohet gjithçka.
Kush të duket lojtar i fortë? Kush do të doje që të fitonte?
Iliri është lojtar i fortë dhe për nga lloji i personazhit ngjan
pak me fituesit e viteve të kaluara, për shembull me Jetmirin. Është
inteligjent, thotë gjithçka në sy, por me stil, herë me ironi e herë me shaka. I
vetmi defekt që ka, është që flet shumë dhe konsumohet shpejt. Edhe Anaidi është
lojtar i fortë, po Iliri është më pozitiv. Të dy i shoh në finale dhe uroj që të
fitojë Iliri.
Burimi: Vipat.info
Kohët e fundit ka qenë një nga emrat më të përfolur të skenës shqiptare. Suksesi i tij vazhdon edhe këto ditë sa që men don ta vazhdojë edhe më tutje me projektet e reja artistike. Në këtë intervistë për suplementin “Koha Tjetër”, këngëtari nga Shkupi Adrian Gaxha, tregon inatet që ekzistojnë në skenën shqiptare, bashkëpunimin me Florianin, si dhe projektet në pesë muajt në vazhdim. “Inate gjithmonë ka pasur dhe do të ketë dhe kjo nuk është e keqe, natyrisht kur ato janë pozitive, sepse inati të bën edhe më të fortë. Inatet duhet të shprehen me punë, por jo edhe me bllokime të këngëve dhe sharje”, – thekson Gaxha. Më poshtë në intervistë do të lexoni dhe mbi projektet që do ta ndjekin gjatë këtij viti.
Kënga “Ngjyra e kuqe” vazhdon të jetë një hit i padiskutueshëm. E kishit pritur këtë sukses?
Me vetë faktin se për këtë këngë kam punuar me gjithë zemër, më ka bërë të besoj se do të pëlqehet, por si thonë edhe të tjerët se kjo këngë të bëhet hit i madh, këtë nuk e kam pritur.
Ishte Floriani që e bëri këtë këngë të pëlqyer apo ju që realizuat një vijë melodie dhe tekst kaq të bukur?
Gjithçka ka ndikuar në këtë projekt sidomos Floriani, por prapëseprapë sikur kjo këngë mos të kishte pasur edhe muzikën e bukur, kot do të ishte, sepse muzika është themeli i këngës.
A ka inate brenda skenës shqiptare?
Inate gjithmonë ka pasur dhe do të ketë dhe kjo nuk është e keqe, natyrisht kur ato janë pozitive, sepse inati të bën edhe më të fortë. Inatet duhet të shprehen me punë, por jo edhe me bllokime të këngëve dhe sharje.
Për kë e keni fjalën?
Për të gjithë ata që janë munduar ta ndalojnë, që kënga të ketë suksesin që ka, por që nuk ia arritën.
Në këtë rast flet për akuzat që ka bërë Flor Mumajesi, mbi këngën tuaj “Ngjyrë e kuqe”?
Me siguri, ai atë ditë ishte zgjuar në krah të majtë apo nuk e di se çfarë kishte, megjithatë janë gjëra normale që ndodhin në estradë. Sidoqoftë, unë kam respekt për të dhe kështu do të mbetet gjithmonë.
Me kë je mik dhe me kë nuk flet fare?
Mik jam gati me të gjithë, asnjëherë nuk kam lejuar që t’i prish raportet dhe punën me ndonjë koleg.
Njiheni si “merakli” ndaj femrave. Shpesh herë është thënë se keni pasur lidhje me këngëtare, modele, misse nga ato shqiptare, maqedonase e bullgare?
Merakli është fjalë me shumë kuptime. Për shembull, unë jam merakli për raporte të mira, kurse për lidhje kam pasur, por më shumë lidhje shoqërore me fytyrat publike.
Cilat janë projektet që do t’iu ndjekin gjatë këtij viti?
Kemi edhe dy projekte të përbashkëta me Florianin, të cilat do të lançohen brenda 5 muajve të ardhshëm. Janë dy këngë shumë të bukura, të cilat do të realizohen edhe me videoklipe dhe shpresojmë që të vazhdojnë ritmin e këngës “Ngjyra e kuqe”‘.
Burimi: Vipat.info
Poetesha dhe prozatorja Viktoria Xhako njihet me pseudonimin letrar Zhorzh Sand. Ka lindur në qytetin e Durrësit. Prindërit e saj kanë qenë model në jetën e tyre me gjithë varfërinë e tejskajshme edhe për vajzën e tyre, Viktorinë. Poetesha durrsake në moshën 9 vjeçare lexoi romanin e parë “Historia e njeriut të vërtetë” që i la shumë mbresa të cilat vite më vonë i hodhi në vargje. Që nga ajo kohë Viktori Xhako-alias Zhorzh Sand nuk ka pushuar së lexuari. Ka filluar të shkruajë që në moshën 17–18 vjeçe. Krijimet e para letrare të adoleshencës nuk ia ka treguar njeriu, përveç shoqeve, nuk ka patur as ambicie, as inkurajim, dhe ato të gjitha kanë humbur, “….përjashtuar 4 prej tyre, që m’u kujtuan befas pak kohë më parë..”-shprehet Viktoria.. Më pas nisi universitetin, në fakultetin -Gjuhë dhe Letërsi shqipe. Në vitin e dytë të universitetit lind fëmijën e parë. Dhe ashtu nënë me një fëmijë mbaroi universitetin në kohën e rregullt për 4 vjet. Pesë vjet pas lindjes së djalit, lindi vajzën. Ka qenë mësuese e letërsisë në gjimnaz deri sa emigroi jashtë vendit. Gjatë kohës së mësuesisë asnjë varg nuk ka shkruar, përveç tri tema për sesionet shkencore të arsimtarëve.
Bota e femrës në romanin “Bota ime”, -Një bisedë me personazhet e vëllimit me tregime “Ajo tokë që s’kish të ngopur”, -Heroi pozitiv tek romani “Të gjithë lumenjtë rrjedhin” Më 9 mars 2010, pas një heshtjeje 42 vjeçare, rinisi të shkruajë dhe që prej asaj dite nuk ka pushuar së shkruari. Në prill 2011 botoi në Tiranë vëllimin e parë poetik “Zemër e ngrirë”. Në maj 2012 po në Tiranë botoi vëllimin me tregime “DORA E JETËS”, njëkohësisht edhe vëllimin e dytë poetik “TAKOHEMI NË QIELL”. Ka gati për botim vëllimin e tretë poetik “TESTAMENTI”. Në planet e saj krijuese është edhe një roman me të cilin po merret që nga nëntori i vitit 2010, po për shkak të sëmundjes e ka ndërprerë punën në maj të vitit 2011, për ta rifilluar në qershor 2012 e në vazhdim. Prej 14 vjetësh jeton jashtë Shqipërisë. Merret me lulet, shkruan dhe lexon. Pata kënaqësinë të bisedoja me këtë shkrimtare e poeteshe vitale e tejet të ndjeshme. Ju lutem për më shumë ndiqni bisedën…
Përshëndetje kolege e mike e nderuar Viktori! Disi larg, por arti i afron kufijtë, veçanërisht për ne mërgimtarët…..-Disa vëllime me poezi, “Zemër e ngrirë”, “Takohemi në Qiell”, dhe në dorëshkrim “Testamenti”, që dëshmojnë gjithnjë e më shumë se jeni ndër poetet e mirënjohura në dy dekadat e demokracisë në atdhe. A ka diçka të tillë në fëmijërinë tuaj që ju hapi rrugën për t’u bërë poete?
Fëmijëria ime është më e bukura e botës, edhe pse jam lindur e rritur në një familje me kushte jo të mira ekonomike. Prindërit kanë qenë punëtorë, të drejtë e të ndershëm dhe të përkushtuar për familjen. Unë jam e sigurtë sot se nëse janë gjallë moshatarë të tyre dhe i kanë njohur, flasin për ta me respekt e admirim. Ata të dy kanë qenë fëmijë të vetëm me baba të vdekur. Nënat e tyre kanë rrojtur së bashku me ne gjersa vdiqën. Unë besoj se kjo bashkëjetesë është rast shumë i rrallë, në mos i vetmi, që ka ndikuar mjaft pozitivisht në kultivimin e dashurisë për njëri – tjetrin tek ne. Në moshën 9 vjeçe unë lexova romanin e parë “Historia e njeriut të vërtetë”. Kur e mbarova, shkruajta vargjet e para me mbresat që më la ai. Që nga ky çast unë nuk kam pushuar së lexuari. Gjithçka që më binte në dorë. Po në këto dy – tri vjet, kam ndjekur një kurs të shkurtër për piano dhe u regjistrova në kursin e baletit. Këto në shtëpinë e pionierit. Më kanë pëlqyer shumë filmat. Mblidheshim disa vajza dhe gjyshja ime na shoqëronte në kinema, në orën 14:00, seancë filmi vetëm për gra. Më vonë u klasifikova e para në atletikë, në shkollat 7 vjeçare të qytetit, në kërcim së larti, 1.10 cm. Më kanë pëlqyer këngët e muzikës së lehtë. Po si duket këto ishin dëshira kalimtare, sepse u zbehën përballë letërsisë e cila jo vetëm ishte më e fortë se to, por ajo mbeti e përjetshme tek unë. Shtysën e parë për të shkruar ma dhanë përshtypjet dhe mbresat e forta që më linin librat. Nuk e di nëse ishte talent, por di të them që në familjen apo fisin tonë, unë jam e vetmja që kam shkruar e shkruaj. Me mbarimin e gjimnazit, pushova së shkruari. Por pushova gjatë, 42 vjet. Rinisa të shkruaj në mars të 2010. Më saktë në 9 mars.
Çfarë ju ka pëlqyer në adoleshencë për të lexuar? Cilët nga autorët tanë pëlqeje më shumë?
Nuk mund të flas për pëlqime, shije apo përzgjedhje në të lexuar. Nuk kisha të tilla. Bile edhe të holla për të blerë libra nuk kisha. Kam lexuar ato pak libra që kishim në familje, si romanin që e përmenda më lart, “Fill vetëm në stepë”, “20 mijë lega nën det”, plot libra për fëmijë, “Romeo e Zhuljeta”, “Garda e re”, “Të fala nga fshati” “Gurnecka” “Ana Karenina”, “Tregime kineze”, “Vetëvrasja e trimit!, “Doni i qetë”, etj, etj, etj…. Siç duket edhe nga titujt, leximet e mia ishin të paorganizuara dhe në kokën time lëvrinin personazhe kaq të shumtë e të ndryshëm, sa që në këtë moshë më filloi një dhimbje koke, e cila e shqetësoi mjaft familjen. Po ja, ku jam gjallë edhe sot, por me dhimbjen e kokës dhe ëndrrat e gjumit, mjaft të shqetësuara, që i kam gjithnjë me vete.
Cila ka qenë poezia apo tregimi i parë që keni shkruar?
Kam shkruar vetëm poezi. E para është një poezi me përshtypjet që më la leximi i romanit “Historia e njeriut të vërtetë”. Po ka humbur, ashtu si më kanë humbur të gjitha, të gjitha të asaj kohe. Tani së fundi që rinisa të shkruaj, po më vijnë vetvetiu në kujtesë copëra poezish apo vargje të veçanta: “Ra një yll/U shua përngaherë/ Po në shpirt më ndezi një ndjenjë /Të paprovuar tjetër herë.” Ishte dashuria ime e parë, ajo që quhet: dashuria për të shkruar.
Cilat janë temat më të pëlqyeshme në krijimtarinë tuaj?Sa janë motivet vetjake?
Krijimtaria ime si në poezi ashtu edhe në prozë, me fare pak përjashtime, ka një temë: Bota e gruas, jeta e saj e pajetuar emocionalisht. Gruaja që nuk ka mundur të bëhet femër. Ky motiv është vetjak.
A mund të na thoni një nga poezitë tuaja më të dashura? Për të dhënë një poezi cila është pjesa më e vështirë?
Brenda një periudhe më pak se tre vjeçare unë kam shkruar mbi 300 poezi. Me to kam ndërtuar tri vëllimet e mia poetike, dy të botuara, të tretin gati për botim dhe një pjesë të poezive i kam të arkivuara. Nuk e di akoma nëse do të bëj edhe një vëllim të katërt. Poezitë i dua pothuaj të gjitha. Copëza shpirti kam hedhur në secilën prej tyre. Veçoj si poezinë time atë me titull “VALSI YNË”, të cilën e kam bërë edhe video. Kjo poezi, e botuar në vëllimin tim të dytë “TAKOHEMI NË QIELL”, merr shkas nga një ftesë e vërtetë për të veshur fustanin më të bukur e për të valsuar. M’u kujtua kjo ftesë dhe shkrova poezinë. Përveç ftesës, aty është edhe valsi, edhe ndarja. Poezia më pëlqen, po aq sa më dhemb. Por unë kam një poezi tjetër, shkruar ndryshe nga stili im, me një kombinim vargjesh e skenash, me prolog e epilog, me rimë e varg të bardhë, të matur e të thyer, ku kam shpalosur gjithë shpirtin tim si grua, si femër. Titullohet “TESTAMENTI”, dhe i ka dhënë titullin vëllimit tim të tretë, që e kam gati për botim.
Cila është pjesa më e vështirë për të shkruar një poezi?
Të them të drejtën, nuk e di. Gjer më sot unë nuk kam hasur ndonjë vështirësi.
Në tërësi ju jeni një poete e shëndetshme, me besimin solid për jetën; megjithatë herë-herë vihen re doza melankolie të ndjeshme, Si bashkëjetojnë optimizmi me pesimizmin te ju?
Përderisa jam gjallë e jetoj, shkruaj prozë e poezi dhe i botoj, bëj një jetë të qetë e të bukur familjare me të dy fëmijët e mi të rritur, ky është optimizmi që më thotë se jeta është e bukur, edhe kur ajo nuk është aq e bukur sa duhet. Po kur hyj në botën e të shkruarit, shoh dhe ndiej të gjitha mungesat e jetës sime, ky optimizëm përmbyset duke më treguar fundin e tij të zi dhe mua më mbysin lotët. Vargjet i hedh në fletë, nën breshërinë e tyre, e cila vazhdon edhe pasi mbaroj së shkruari dhe i rilexoj.
Qindra vargje poetike lirike,patriotike, qytetare me ton protestues, social e intelektual të përmbledhura në disa vëllime me poezi. Përveç vëllimeve që përmenda më lart ju jeni përfshirë edhe në disa antologji me poezi në Kosovë e Shqipëri . Ç’mund të na thoni për këtë përvojë interesante e përkushtim profesional?
Të shkruash për një njeri e poet të madh si Ali Podrimja është një obligim që duhen shpatulla të forta për ta mbajtur. Unë nuk u ndjeva e tillë. Rri urtë, thashë, nuk e bën dot ti. Por erdhi mbrëmja dhe unë, ashtu krejt qetë dhe thjesht, modestisht, siç e kam shkruar edhe në poezi, hodha në fletë vargjet për Ali Podrimjen. Përfytyrova ardhjen e tij në klasën ku jepja mësim, jo fizikisht, po nëpërmjet vargjeve që kam komentuar me nxënësit dhe e shkrova poezinë. Kaq ishte. E postova në Facebook. Ditë më vonë një mikja ime nga Gjakova, poetja Shyhrete Ahma, alias Shpresa Besa, më njofton për botimin e kësaj antologjie. U gëzova, pa e ditur vazhdimin. Nuk e dija që poezia ime ishte zgjedhur për të hyrë në këtë antologji. Nuk e kisha adresuar gjëkund. Mikja më lajmëroi që jo vetëm është botuar edhe poezia ime, po strofa e saj e fundit përmendet në parathënien e antologjisë si ilustrim. Çdo kush duhet ta kuptojë emocionin tim që nga 101 poezi u zgjodh për ilustrim vetëm poezia ime. Dhe shumë mirënjohje! Një tjetër poezi e imja, një kushtim për poetin Adem Gjurgjeviku, që u nda nga jeta tragjikisht, në një aksident me makinë, duke shkuar në një promovim libri, është zgjedhur, gjithashtu, që të jetë pjesë e një libri kushtuar këtij poeti, që do të botohet në të ardhmen. Për këto përzgjedhje, ndjehem e privilegjuar, po gjithnjë duke i bërë pyetjen vetes: a janë në lartësinë e duhur ato poezi? Kjo më detyron që të shkruaj me shumë kujdes, që të mos e zhgënjej lexuesin. Mendimi i një kritike të mirëfilltë, do të ishte një dorë e fortë, e zgjatur drejt meje.
Çfarë shërben si frymëzim për të shkruar poezi? A keni ndonjë ndjesi të veçantë kur ju shkruani një poezi të bukur, të ndjeshme e të mirë?
Unë përgjithësisht vetëm një ndjesi kam: trishtimin për atë që më ka munguar në jetë, për dorën e ngrohtë ku të mbështetesha dhe që të më ndihmonte e të më udhëhiqte. Por, a janë poezi të bukura, të ndjera, të mira, vetëm kritika mund ta thotë fjalën e saj. Shtoj këtu që nga miqtë e mi kam marrë fjalë të mira.
Kur shkruani poezi, cili është vendi tuaj më i preferuar, në studio, në natyrë apo krejt rastësisht edhe duke pirë kafe diku?
Shkruaj kudo, në dhomën e punës, në ballkon, në rrugë, në shtrat, ditën, natën. Në vende të ndryshme të shtëpisë kam lënë në “gatishmëri” fletushka dhe stilolapsa (qesh). Sepse edhe kur lëviz nëpër shtëpi, në çdo çast mund të shkruaj. Kam udhëtuar shumë. Si makina, si treni, si aeroplani, për mua janë vende mjaft komode për të shkruar. Bile, mund të shtoj, që në këto udhëtime, mua më krijohet një ndjesi sikur afrohem atje ku nuk kam qenë kurrë duke u futur kështu në një ëndërr. Shumë poezi të miat janë krijime të çasteve të tilla. Edhe tregimi im i fundit “Haluçinacione” është rezultat i një udhëtimi, po ndryshe nga të tjerët, i një udhëtimi të zymtë.
Çfarë është muza për ju,është aftësi gjenetike, sipas mendimit tuaj?
Nuk e di. Në familjen dhe fisin tim unë jam njeriu i vetëm që shkruaj, të paktën që nga 1880, kur ka ardhur në jetë gjyshja ime.
Ju jeni edhe prozatore . Libri me tregime “Dora e Jetës” e disa vëllime me poezi, tashmë një shkrimtare e afirmuar, autore e disa librave. Çfarë mendoni se ka mbetur konstante?
Po përgjigjem me një mendim timin: Koha çdo ditë ma ndryshon fytyrën, Konvencion i thjeshtë është emri im, Unë ruaj të pandryshuar zemrën, Rrahjet ia derdh në fletën e bardhë çdo ditë!
Si mendoni ju, cilat janë elementët thelbësorë të një proze, në rastin tuaj, të tregimit. Sfida që përballeni me ndërtimin e tij, duke e krijuar atë me idetë që keni në mendje për ecurinë e personazheve. Ju i paraqisni personazhet tuaja nga jeta reale në përshtatje me kohën e situatën, apo anasjelltas?
Sa herë jam ulur të shkruaj një tregim, gjithçka e kam patur para syve. Të gjallë, më shumë se të gjallë. Unë nuk kam bërë gjë tjetër, vetëm se atë që më shihnin sytë, unë e shprehja me fjalë. Personazhet e mia i takojnë jetës. Ato jetojnë dhe unë i ndjek pas me lapsin tim. I shoh kur përshëndesin një të njohur, i shoh kur nxitojnë të marrin metronë, i shoh kur u shkëlqen fytyra kur dalin nga salla e zbritjes nga aeroplani dhe një njeri shumë i dashur u zgjat duart dhe i puth. Gjithçka e shoh, e shoh. Kjo mbase është edhe arsyeja që unë përdor fjalinë e shkurtër, sikur kam frikë se po të zgjatem, do të humbas lëvizjet e tyre. Jeta është lëvizje, apo jo? Si mund ta ndjek pas, përveç se në këtë mënyrë?
Zhanrin e tregimit “e bëtë ju që të vinte te ju”, apo është preferenca tuaj?
As ishte preferenca ime, as e bëra që të vinte tek unë. As e dija që ekzistonte. Hapa bllokun tim gri dhe nisa të shkruaj për kurorën e hollë që nëna e bënte me duart e saj e ma vinte në flokët e mi rebelë. E shkrova, e shkrova, e shkrova duke e parë në sy atë vajzën me flokë rebelë dhe tregimi mori jetë. Nuk di ta shpjegoj se si ndodhi. Ja, kështu.
Sa kohë keni që shkruani tregime ? Çfarë iu ka tërhequr në zhanrin e prozës?
Tregimin e kam lëvruar krahas poezisë. Nëse poezia ime e parë mban datën 9 mars 2010, tregimi im i parë mban datën 30 korrik 2010. Mendova se një ose dy orë jetë mund ta jap duke e përshkruar në disa faqe. I mbetet kritikës të flasë për këtë. Ndërsa lexuesit i kanë miratuar tregimet e mia.
Cila është eksperienca më e mirë që keni përjetuar në të shkruarin e një tregimi? Po më zhgënjyesja?Cilat janë emocionet tuaja kur shkruani tregimin?
Tregimin e parë e shkruajta më 30 korrik 2010, kur kisha vetëm pesë muaj që kisha rinisur të shkruaj poezi. Brenda dy muajsh kam shkruar dhjetë tregime, krahas poezive. Pastaj më rrallë, pa ndonjë rregull kohor, gjersa u bënë 19 tregime dhe unë vendosa t’i botoj në prill 2012. Eksperienca ime më e bukur janë katër tregime dhe epilogu i tyre, brenda të cilëve lëvrijnë të njëjtët personazhe. I postova në Facebook njërin pas tjetrit brenda një muaji dhe të them të drejtën kam ndjerë një kënaqësi të madhe nga komentet e pafund të miqve, aq sa u ndjeva në zor që u kisha marrë aq shumë kohë për t’i lexuar. Eksperiencën zhgënjyese duhet të ma thotë kritika, po meqë ajo nuk është, unë po mendoj se nuk kam eksperiencë të tillë. Kur nisa të shkruaj tregimin e parë, u çudita që gjithçka e kisha shumë të qartë në kokë, vendin, personazhet, portretet, veshjet, ecurinë e veprimit, sa e kam shkruajtur pa pushuar një çast gjer sa e mbarova. M’u duk se ishte një punë fare e thjeshtë. Unë u zhyta në ngjarje dhe harrova se ku isha. Po kështu me të gjitha tregimet. Bile njërin tregim ”Luiza Miler” e ktheva në novelë se nuk më pushonin mendimet për të. Kam bërë edhe një provë, kam shkruar një tregim në vetën e dytë dhe e kam botuar gjithashtu. Po kritika përsëri nuk më ka dhënë mendim.
Ju jeni mjaft e suksesshme biles e vlerësuar nga kritikët e kohës, por edhe me marrëveshjen e mrekullueshme të admirimit nga lexuesit e shumtë vendas e të huaj? Si ndiheni për këtë?
Si ndihem? Si një grua e zakonshme, që ka bërë punën e saj të zakonshme, që të tjerët e kanë parë vetëm në këtë të zakonshmen e saj. Si një kallëz e vjetër gruri, e shkërmoqur, e shtrirë në fushë. Që buzëqesh kur mendon se ato kokrra të saj, edhe pse shumë të pakta, mund t’i shtohen bukës së madhe që ushqen njerëzimin. Kështu edhe dua të shkoj, me buzëqeshjen e asaj kallëze. Asgjë më tepër.
Shumë vargje lirike. Çfarë është dashuria për ju? Kur një grua e ndjen se është e dashuruar? Si arrini ta reflektoni këtë në krijimtarinë tuaj letraro-artistike?
E vështirë kjo pyetje për mua. Unë nuk hyj në grupin e grave të dashuruara. Jetës sime kjo ndjenjë i ka munguar. Një ëndërr vetëm kam patur dhe e kam në jetë, por e kam vetëm unë. Si të them? Është vetëm një kujtim. Por edhe pse shumë i dhimbshëm, mua më ka frymëzuar të shkruaj kaq shumë për të, sa herë – herë mendoj se është i vërtetë. Por jeta ime ka shumë dashuri të tjera, të ngrohta, të bukura, njerëzore, për prindërit, për fëmijët, për njerëzit me të cilët më ka njohur e lidhur jeta, për detin, për lulet, për borën, etj, etj, etj. Janë kaq shumë dashuri sa më kanë bërë e më bëjnë të kapërcej atë që më ka munguar. Duke lexuar se sa shumë e me sa ndjenjë shkruajnë për dashurinë, mendoj që ekzistenca e saj e lumturon njeriun, ia plotëson të gjitha dashuritë e tjera, ia bën më të prekshme.
Pse shkruan Zhorzh Sand…dhe pse me këtë emër?
Kam një foto të moshës 14 vjeçare me kapele republikë dhe e veshur me pantallona. Po në këtë moshë kam parë filmin “Frederik Shopen” ku e pashë Zhorzh Sandin. Po kjo është vetëm ana vizuale. Dy gjëra më kanë bërë përshtypje në jetën e saj: Martesa në moshë shumë të re, ashtu edhe unë. Prishja e martesës dhe futja në shoqëri me emër mashkulli. Kjo për mua nuk ndodhi.(Qesh). Si tek kinezët: tre të këqija, dy të mira. Po këtu është njëra njëlloj dhe tjetra e keqe për mua. Unë nuk munda!
Mendoni se keni arritur aty ku duhet me krijimtarinë tuaj apo kini akoma për të bërë?Çfarë po shkruani aktualisht? Projektet tuaja në të ardhmen?
Nuk mendoj se kam arritur aty ku duhet. Kam shumë mungesa, që janë të kushtëzuara nga jeta që bëj. Jam shumë e vonuar në të shkruar dhe nuk do të jetë e mundur fizikisht ta kap kohën e humbur. Kjo më trishton. Tani kam në duar një roman, prova ime e parë. Kam punuar shumë, po nuk mund të them se kur do ta nxjerr nga dora. Por më kryesorja për mua është nëse do ta nxjerr. Gjithsesi unë vazhdoj të punoj çdo ditë.
A ka ndonjë ngjarje në jetën tënde së cilës ia sheh gjurmët edhe sot?
Po! Dashuria ime e vetme, e prekur vetëm për një çast, por që jetën time e ka mbushur plot!
Autorët tuaj më të preferuar…
Janë shumë. Sipas përshtypjeve që më kanë lënë veprat e tyre. Që nga Homeri me figurën e Hektorit, me vrasjen dhe përdhunimin e kufomës së tij, tek Balzaku me punën e tij kolosale, tek Remarku, tek Tolstoi me Ana Kareninën, tek e cila gjej veten, tek Gëte me Margeritën, ku gjej përsëri veten, tek Ibsen me Solvejgun ku gjej gjithashtu veten time katërcipërisht e plot të tjerë. Çdo libër i lexuar, shton tek unë pak gram paqe e dashuri.
Ju përveç poezisë dhe tregimit kini përfshirë në krijimtarinë tuaj edhe këndvështrime letrare sikundër: Bota e femrës në romanin “Bota ime”,një bisedë me personazhet e vëllimit me tregime “Ajo tokë që s’kish të ngopur”, dhe Heroi pozitiv tek romani “Të gjithë lumenjtë rrjedhin”. Ç’mund të na thoni për këtë?
Kisha vite që nuk shkruaja, bile kisha harruar se dikur kisha shkruar vargje. U trondita kur m’u kërkua që të shkruaja një kumtesë për cilindo libër që unë dëshiroja. Kundërshtova që ta marr përsipër këtë punë, por pa dobi. E detyruar zgjodha romanin “Bota ime” dhe analizova hollësisht figurën e Lirisë, personazhit kryesor. Ky punim u mirëprit. Diku, diku talenti im për të shkruar nuk ishte zhdukur. Për temën e dytë rreth tregimeve të vëllimit “Ajo tokë që s’kish të ngopur”, nuk kundërshtova, bile mendova edhe për një formë të re punimi. I mblodha të gjitha personazhet e tregimit “në dhomën e zjarrit” të ulur sipas radhës e moshës dhe veten time e përfytyrova si gazetare që i marr në intervistë. Kur më erdhi radha për ta lexuar në seminarin e mësuesve të letërsisë në fundvit, ora po shkonte 13:00, në sallë kishte nisur shushurima dhe dikush u kthye nga unë e më pyeti me bezdi se a ishte e gjatë kumtesa ime. Kjo pyetje pa takt më nervozoi sepse unë vetë, kudo që të jem, qëndroj në qetësi dhe respektoj atë që referon, edhe pse tema mund të mos më interesojë. Shkova drejt podiumit përmes asaj shushurime, hapa fletoren dhe nisa të lexoj. U zhyta në leximin tim pa ia vënë veshin sallës. Befas vij në vete e shoh që në sallë ka rënë një heshtje e plotë. Kjo gjë më shqetësoi shumë, ma humbi fillin e përqëndrimit dhe të qetësisë. U ndjeva brenda qerthullit të vëmendjes të të gjithëve. Kthej kokën nga e majta, ku ishte tryeza e drejtuesve dhe shoh kokat e tyre të kthyera drejt meje. Kur e mbarova leximin, në sallë shpërthyen duartrokitje të vërteta. Pata edhe disa duarshtrëngime si vlerësim për këtë punim. Ndërsa për temën e tretë rreth heroit pozitiv të romanit “Të gjithë lumenjtë rrjedhin”, zgjodha një formë tjetër përshkrimi. E vura veten si shoqe fëmijërie të personazhit kryesor dhe nga ky këndvështrim shpalosa jetën e tij. Kur ma lexoi Dodona Dhima, ish punonjëse e Bibliotekës Kombëtare, sot nuk jeton, nguli këmbë që ta botonte. Edhe ky punim i tretë pati sukses.
Si e shihni kritikën letrare sot? A ekziston një e tillë dhe e mirëfilltë?
Jam larguar para 14 vjetësh nga Shqipëria dhe pothuaj nuk kam patur kontakte me median. Vitet e para të demokracisë, kur isha në Shqipëri, nuk kam shkruar, pra nuk jam lidhur drejtpërdrejt me këtë fushë. Diçka njoha në 2011 kur u ktheva për herë të parë në Shqipëri dhe botova vëllimin tim të parë. Në biseda me miq të vjetër e të rinj mora vesh që kritika letrare siç ka qenë dikur, nuk ekziston. Kushdo mund të botojë një libër, nëse ka kushte ekonomike. Mendoj që çdo shtëpi botuese duhet të ketë grupin e kritikëve për të nxjerrë vlerat dhe antivlerat e çdo libri para se ai të botohet. Por me aq sa jam unë e informuar, kjo nuk ekziston.
Jetoni në Itali, kini jetuar në Durrës çfarë ju lidh me Leskovikun……?
Babai im është nga Leskoviku. Në moshë të re u zhvendos në Tiranë e më pas në Durrës. Unë jam lindur e rritur në Durrës. Gjer në Korçë kam qenë, po në Leskovik, jo. Nuk kishim as të afërm atje. Të gjithë u shpërngulën.
Mesazhi tuaj për talentet e reja në përgjithësi…..
I kam zili, në kuptimin e mirë të fjalës, talentet e reja që i kanë sot kushtet dhe mundësitë jo vetëm për ta zhvilluar talentin e tyre, po edhe të botojnë e të përhapin librat që shkruajnë. Por, mendoj unë, para se të arrihet gjer tek botimi, çdo fjalë e hedhur në letër duhet të rishihet e të lëmohet gjer në përgjërim, pa menduar se të mungon koha. Koha duhet “vjedhur”, lapsi duhet ngulur në fletë e nuk duhet hequr prej saj. Këshilloj punë, punë, punë dhe modesti. Fjala e bukur poetike do ta gjejë njëherë rrugën e saj për të shkuar tek lexuesi.
Bisedoi: Raimonda MOISIU
Burimi: Vipat.info
